EU thừa nhận sai lầm hạt nhân
Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen thừa nhận, việc EU rút lui khỏi năng lượng hạt nhân trong nhiều thập kỷ là một "sai lầm chiến lược".
Chủ tịch EC, Ursula von der Leyen.
Phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh Năng lượng Hạt nhân ở Paris hôm 10/3, bà Ursula von der Leyen lưu ý rằng, tỷ lệ điện năng sản xuất từ năng lượng hạt nhân trong tổng sản lượng điện của EU đã giảm mạnh từ 1/3 vào năm 1990 xuống chỉ còn 15% hiện nay.
"Nhìn lại, chúng ta thấy rằng, việc châu Âu quay lưng lại với một nguồn năng lượng phát thải thấp đáng tin cậy và giá cả phải chăng là một sai lầm chiến lược", bà Leyen nói.
Bà Leyen đã công bố quỹ bảo lãnh trị giá 200 triệu euro (230 triệu USD) để hỗ trợ các lò phản ứng hạt nhân modul nhỏ (SMR), với mục tiêu đưa vào vận hành vào năm 2030.
"Cuộc đua hạt nhân đã bắt đầu. Châu Âu có mọi thứ cần thiết để dẫn đầu", bà khẳng định.
Những phát biểu của Chủ tịch EC được đưa ra trong bối cảnh tình hình leo thang ở Trung Đông, do cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran đã khiến giá dầu và khí đốt toàn cầu tăng vọt.
Đồng thời, EU vẫn đang phải vật lộn với hậu quả của quyết định cắt đứt quan hệ năng lượng với Nga sau cuộc xung đột ở Ukraine, cũng như các chính sách năng lượng xanh gây tranh cãi của mình.
Tại Đức, quốc gia đã đóng cửa 3 nhà máy điện hạt nhân cuối cùng vào năm 2023, Thủ tướng Friedrich Merz cũng lên án việc loại bỏ dần các nhà máy này là một “sai lầm chiến lược nghiêm trọng”.
Vào tháng 1/2026, ông Merz đã lưu ý rằng, Berlin hiện đang đối mặt với “quá trình chuyển đổi năng lượng tốn kém nhất trên toàn thế giới”.
Một phân tích gần đây của JPMorgan cho thấy, giá điện công nghiệp ở Đức hiện cao gấp 3 lần so với Mỹ và Trung Quốc.
Một báo cáo của Deloitte được ngành công nghiệp hóa chất châu Âu ủy thác cũng cho thấy, 83% các chỉ số cạnh tranh của EU đang trì trệ hoặc xấu đi, riêng ngành hóa chất đã mất 20.000 việc làm do các nhà máy đóng cửa.
Các chính sách năng lượng của EU liên tục bị chỉ trích từ cả bên trong và bên ngoài khối.
Cựu Thủ tướng Ba Lan Mateusz Morawiecki gọi các mục tiêu khí hậu năm 2040 của Brussels là “hành động tự sát đối với nền kinh tế châu Âu”.
Ngoại trưởng Hungary Peter Szijjarto cảnh báo rằng, nếu khối này không dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với năng lượng của Nga, điều đó sẽ “gây ra một đòn giáng cực kỳ nặng nề cho nền kinh tế châu Âu”.
Đặc phái viên Điện Kremlin Kirill Dmitriev mới đây nhận định rằng, “áp lực năng lượng của phương Tây đối với Nga đã thất bại, và đang phản tác dụng”.
Ông Dmitriev đồng thời nhấn mạnh rằng, “các quốc gia hợp tác với Nga về năng lượng đã đưa ra một lựa chọn chiến lược khôn ngoan”.